Nhật ký · Tháng 1/2019
Kể lại chuyến sinh tồn ở rừng Đắk Lắk 🌲
25 phút đọc · trang 100/242
Nhiều người hóng chuyến đi rừng này lắm, nên tôi kể luôn.
Đợt đám nhỏ được nghỉ giữa kỳ, cả đám bàn nhau đi rừng Đắk Lắk chơi, ngay trong một buổi nhậu.
— Thế có cho đám nhỏ đi không mày? — Long hỏi.
— Ừ để tao xem xét. Tụi con thích vào rừng chơi không?
— Dạ có, có!
Mấy cái đầu gật liên tục, mắt sáng rực.
— Củi, Cà Chua, Sún, Tũn được đi. Còn lại phải đợi lớn hơn đã.
Mấy con vịt khác ỉu xìu ngồi một đống.
— Còn nhiều dịp. Đi không phải như đi chơi, chưa biết chuyện gì xảy ra ở rừng, tụi con còn quá nhỏ để ứng xử được. Quạt Mo mai sang đây đi mua vài đồ linh tinh. Khi nào khởi hành?
— Năm hôm nữa. Để tao liên hệ ông anh. — Bảo nói.
— Được rồi. Dzô!
Sáng mai thằng Vương qua, đi mua đồ đạc: mấy cái ba lô màu quân đội, mười một hộp dụng cụ y tế mini, băng gạc, ô xi già, thuốc đỏ, thuốc giảm đau hạ sốt, thuốc mỡ, nẹp, dây thừng đi rừng, mũ bảo hiểm kiểu mấy ông đạp xe, đồ bảo hộ cỡ nhỏ cho trẻ em, bật lửa, diêm, đồ hộp, dao đa năng, dao găm, la bàn, bình nước bằng sắt, đèn pin, lều, túi ngủ, giấy mềm lau mồ hôi, mũ tai bèo, còi mini, thiết bị lọc nước mini, nồi mini, đai lưng có móc cho mấy con vịt phòng trường hợp rơi xuống hố, găng tay dày, lao mini và cần câu mini có thể xếp gọn.
Ngoài ra tôi còn chuẩn bị thêm một ít dược liệu. Hoa và lá kim ngân sấy khô để trị ngộ độc nấm. Đậu xanh với vỏ đậu xanh khô cũng giải độc nấm. Lá và rễ cây mua, cây này nhiều loại lắm: mua bà, mua núi, mua mái, mua thấp, mua lùn, mua leo, mua ông, mua nước, loại nào cũng tốt, chuyên cầm máu, giải độc, tan máu bầm. Có loại nấu trực tiếp từ lá và rễ, riêng mua ông với mua leo thì phải giã ra phơi khô rồi đắp vào, giúp cầm máu, tan máu bầm, đỡ sưng và đỡ tê thấp. Thêm quả và lá chè bọt để trị tiêu chảy, ngộ độc. Cam thảo nam để chữa cảm sốt, dễ uống, dành cho mấy con vịt.
Từ trước tới giờ đám nhỏ bệnh toàn uống thuốc do đích thân tôi làm, chưa bao giờ uống thuốc tây, vì tôi sợ dễ suy giảm miễn dịch. Thêm củ và lá sắn dây, dùng để trị độc, trị rắn cắn, hồi sức. Và một chút lá giúp cầm máu: tía tô, cỏ mực, lá trầu không, lá gai, quả cau già, rồi lông gần gốc cây cẩu tích, nhổ sạch, để nơi khô ráo hai ba ngày cho thật khô rồi bỏ vào bao kín.
Xong hết thì về nhà chuẩn bị đường cục, có nơi gọi là đường thốt nốt, có nơi gọi là đường phèn, thêm muối i-ốt, khăn lau mặt.
Mọi thứ đã ổn. Đêm trước hôm đi, tôi tập trung tụi nó lại.
— Ba muốn tụi con đi phải nghe lời các ba, không được tự tiện đi lung tung. Ba phát cho mỗi đứa một con dao găm, tình huống nguy hiểm mới được rút ra. Nghe rõ không?
— Dạ.
— Xếp đồ vào ba lô đi. Không được bỏ quá nhiều quần áo, nhiều nhất bốn bộ. Một bộ đi rừng, hai bộ mặc khi ngủ là hợp lý rồi. Giày đi rừng với găng tay mang vào. Đồ đi rừng phải kín tay chân. Đeo dao găm vào mắt cá chân. Bình nước sắt phải đeo ngang lưng, không được làm rơi. Còn bình tích nước trong ba lô chỉ dùng khi bình ngang lưng đã hết. Dây thừng treo ở túi bên hông ba lô. Hộp cứu thương không được để dưới đáy ba lô. Đồ hộp mỗi đứa hai loại, để trong ba lô phòng trường hợp thiếu lương thực khẩn cấp. Dao đa năng mỗi đứa một cái. Túi ngủ. Bật lửa với diêm để trong ba lô, trong túi áo nữa, phòng lúc rơi ba lô. Đèn pin mỗi đứa một cái, dắt ngang lưng, pin dự phòng để trong ba lô. Mặc đồ bảo hộ thật chắc, nóng cũng không được cởi ra. Nghe và hiểu hết chưa?
— Dạ hiểu.
— Được rồi. Ngủ sớm, mai khởi hành.
— Dạ.
Tụi nó nghiêm chỉnh lên ngủ. Chi thì mặt lo lo, tối nằm thủ thỉ dặn dò tôi cả đêm 😤.
Sáng khởi hành lúc sáu giờ rưỡi, sau khi tập thể dục và ăn sáng. Cả đám chỉ có bảy thằng đực với bốn đứa con nít, đi hai xe, xe tôi với xe thằng Long. Đám phụ nữ dặn dò, kiểm tra đám nhỏ mặc đồ đầy đủ chưa, ba lô thiếu gì không, rồi xuất phát.
Trên xe hát hò, bật điện thoại gọi qua lại giữa hai xe, thay phiên nhau lái. Chạy gần ba trăm cây số, đuối luôn. Tới nơi thì chập tối vì chạy chậm. Chạy tới huyện chứ không vào thành phố, để dễ vào rừng.
Ông anh quen của thằng Bảo ra đón, tên tiếng đồng bào dài lắm, gọi tắt là anh Năng cho dễ.
— Gọi là chú Năng nha tụi con.
Lão Năng mến mấy đứa nhỏ lắm. Hỏi thích ăn gì, rồi làm thịt hai con gà, không ngại đường đêm chạy đi mua nguyên cái đùi dê to đùng về nướng cho tụi nhỏ ăn.
Nghỉ trong nhà ông Năng, lạ giường nên đám nhỏ khó ngủ, nằm thủ thỉ.
— Ba ơi, trong rừng có hổ không ba? — Cà Chua hỏi.
— Hình như có, nhưng ở sâu trong rừng cơ.
— Vậy con gấu to bự thì sao ba? — Sún hỏi.
— Gấu cũng ở gần hổ, sâu trong rừng cơ.
— Vậy có cắn không ba?
— Có. Xơi mấy đứa luôn.
— Hông. Ở với ba. — Sún nói.
— Ba thương.
Tôi xoa tóc, gãi lưng hai con bé. Hai con bé nằm bên phải, thằng Củi, thằng Tũn nằm bên trái.
— Củi nhỏ là anh, phải ở gần các em. Không có ba thì lệnh anh hai cũng như lệnh ba. Ba đứa phải nghe anh hai, nghe không?
— Dạ.
— Ngủ cả đi. Ba gãi lưng nha.
Sáng dậy lúc gà gáy, lôi bàn chải ra đánh răng. Đám nhỏ thay đồ đi rừng, mang đồ bảo hộ, mũ tai bèo, mũ bảo hiểm móc trên ba lô, đeo dao với đai móc, bình nước các thứ. Kiểm tra kỹ càng rồi khởi hành vào rừng với lão Năng.
Đám nhỏ thích lắm, nhìn gì cũng lạ, cũng hỏi.
— Ba ơi cây này cây gì ba? Quả này quả gì? Dây leo này của cây gì vậy ba? Nấm kìa ba! Hái nấm ba!
— Hoa đó là lan rừng nha. Cây đó là cà chít. Cây đó là dầu đồng. Cây bằng lăng đó, hoa đó hoa bằng lăng. Ui, cây nhọc này to vậy anh Năng?
— Ừ, cánh rừng này dân ở đây bảo vệ mà em. — Năng nói.
— Vâng. Ui, cỏ lá tre này con. Ấy, cây nghệ nè. Đợi ba lấy củ nghệ lên lát nấu ăn.
Tôi ngồi đào củ nghệ lên, chỉ cắt một phần củ thôi rồi trồng lại. Lão Năng thấy vậy thì gật gù hài lòng lắm.
— Kia là cỏ sổ đất, cỏ bụp. Cây này là cây dương xỉ. Ui, khỉ kìa con gái, nhìn kia kìa!
Đám nhỏ tròn xoe mắt nhìn mấy con khỉ đang nhảy. Khỉ ở đây dạn người, lại gần mấy con vịt. Hai con bé chạy qua ôm chân tôi.
— Đừng sợ. Ba cho mấy trái nho nè, đưa cho khỉ đi.
Đám nhỏ cầm mấy quả nho từ từ đi qua chỗ đám khỉ. Vài con ra lấy nho rồi phi lên cây đứng ăn.
— Khỉ ăn nho kìa ba!
— Ừ, tụi nó kêu cảm ơn tụi con đó.
— Thật hả ba?
— Chứ sao. Đi tiếp nào.
Lão Năng đi trước mở đường. Mấy anh em tôi cũng được lão phát cho mỗi đứa một con dao đi rừng. Tôi đi sau cùng nên đeo ngang lưng. Đi tới khi mặt trời lên đỉnh đầu thì ngồi nghỉ, lấy nước ra uống, rồi đi thêm một đoạn vì nghe tiếng suối chảy.
Cắm trại tạm ở đây, chia ra làm việc. Tôi với thằng Long cầm lao đi đâm cá ở thượng nguồn. Thằng Vương câu cá. Ông Năng nướng gà. Thằng Minh, thằng Chiến, thằng Bảo với thằng Thiện lo dựng lều. Sau đó thằng Thiện dắt đám nhỏ đi tham quan quanh đó.
Tôi đâm mãi chẳng được con cá nào. Thằng Long thì đâm được hai con rồi. Tôi ăn trộm một con về khoe với mấy con vịt 🤣.
Xuống thì thằng Vương cũng câu được hai con bằng bàn tay. Cá thượng nguồn của tôi với thằng Long to hơn bàn tay luôn. Tôi ra suối rút dao găm làm ruột, móc mang sạch sẽ, lọc xương, xẻ đôi rồi kẹp vào hai thanh gỗ đem nướng. Lão Năng làm gà bọc đất sét vùi lửa, với cá nướng. Đám nhỏ hái được ít quả dại, tôi kiểm tra kỹ thấy ăn được, nên ra rửa sạch rồi bày lên lá.
Nấu thêm ít nước đậu xanh với một cục đường phèn cho cả đám uống cho thanh nhiệt, nhẹ bụng.
Ăn uống xong thì tôi với lão Năng dọn dẹp, dập lửa thật kỹ kẻo cháy rừng, gom rác vào bao treo lên thân cây, làm dấu để khi về còn lấy. Rồi vào lều ngủ trưa.
Sau giấc ngủ trưa dài, cả đám tiếp tục rong ruổi vào sâu hơn. Nước uống đã bổ sung đầy đủ. Lúc mọi người ngủ, lão Năng còn hăng say làm thêm món cá muối chiêu đãi mấy con vịt. Đám vịt cười sặc sặc, vui lắm. Đi thì tiện thể tôi chỉ tụi nó vài cách sinh tồn sơ sơ.
— Ví dụ đi rừng như vầy, tụi con cần thu nhặt những cây củi khô như vầy, để lát tối khỏi phải cực khổ đi kiếm củi.
— Cây bầu nâu. Cây này gọi là cây bầu nâu, quả rất ngon, nhưng có vẻ hơi cao. Vì sao gọi là bầu nâu? Cầm dao chặt nhẹ vào cây cho tróc vỏ, thấy không? Ở trong màu trắng hồng, ngoài màu vàng. Ngoài ra ba nhận biết bằng cái lá: hai lá nhỏ và một lá to, gọi là lá kép ba. Đúng không anh Năng?
Lão Năng cười nhe răng, giơ ngón tay cái.
— Đợi ba leo lên hái nha.
Leo lên hái xuống chục quả.
— Tụi con bỏ trong bọc đi. Lát nữa rửa sạch, gọt vỏ rồi ăn. Ăn vỏ lại đau bụng bây giờ.
Đám nhỏ xăm soi mấy cái lá bầu nâu, nhìn chỗ tôi chặt trên thân cây hồi lâu mới chịu đi tiếp.
— Cây đó cây bồ kết hả ba? — Sún hỏi.
— Đúng rồi. Lá bồ kết nhìn rất giống nhau, để phân biệt thì ba gọi là bồ kết nhà và bồ kết rừng. Bồ kết rừng khác bồ kết nhà ở chỗ quả. Quả bồ kết mẹ hay tách hạt là bồ kết nhà đó con gái. Còn đây là bồ kết rừng, quả xoắn như vầy, con thấy không?
— Vậy có nấu lên ngâm tóc được không ba?
— Không được con gái.
— Quả kia ăn được không ba? — Cà Chua hỏi.
— Bỏ bà, ba quên mất tên cây này rồi. Quả này ăn được đấy con gái. Lựa quả màu cam mà hái, đừng hái trái màu xanh, chua lắm.
— Cây bứa đó em. — Năng nói.
— Đúng rồi. Cái tên nó kỳ quá nên em quên mất.
Lão Năng phì cười rồi dẫn đường tiếp.
— Vì sao lại gọi là cây bứa vậy ba? — Củi hỏi.
— Ba cũng không biết, nhưng ông bà xưa gọi là bứa. Để phân biệt thì con chặt nhẹ vào cây như vầy, có thấy mủ chảy ra màu vàng như mạ vàng không? Đấy là cây bứa. Quả màu cam khi chín, ngọt lắm đấy.
Tụi nó lại bu vào xem cái mủ, quẹt quẹt ngửi.
— Cây bồ kết rừng nữa kìa ba. — Cà Chua chỉ.
— À không, đây là cây tràm, còn bé thôi. Lá tràm nhìn từ xa khá giống lá bồ kết, nhưng to hơn. Tràm có hoa màu tím trắng mọc theo chùm. Quả cũng như quả bồ kết nhưng nhỏ hơn rất nhiều, giờ màu xanh, khi chín thì màu đen.
— Sao ba lại biết?
— Vì bà cố ngoại của tụi con chỉ cho ba đó, con gái yêu của ba.
Tôi hun má nó. Nó cười cười rồi qua xăm soi quả tràm.
— Quả nhỏ hơn quả bồ kết thật nè ba.
— Chứ sao.
— Hoa kia đẹp quá ba. — Củi chỉ.
— Dầu trà beng, đúng không anh Năng?
— Đúng rồi em. Cây này bé quá, sâu trong kia mới là khu của tụi nó. — Năng nói.
— Dạ. Cây này là dầu trà beng. Tên nghe hơi kỳ đúng không? Cây này phân biệt nhờ nhìn cái hoa nè, hoa nhìn như chong chóng. Lá như lá ổi, mặt dưới có lông. Khi chặt vào cây bóc vỏ ra sẽ thấy màu nâu trong vỏ. Hoa thơm không?
— Có mùi gì lạ lắm á ba.
— Thì có thơm gì đâu. Há há.
Tụi nó cười hí hí rồi đi soi tiếp.
— Cây này cây gì vậy ba?
— Cây đó là cây gáo. Để ba xem gáo gì. Cây này là gáo vàng nha, vỏ bóc ra màu vàng nè. Có nhiều loại gáo như gáo đỏ, gáo không cuống, gáo vàng. Gáo đỏ thì sau lớp vỏ có màu đỏ. Gáo không cuống thì phải xem ở hạt, hạt nhìn rất giống hạt bồ công anh nhưng màu đen. Còn gáo vàng này hạt màu vàng nè, thấy không?
— Dạ có.
— Đi rừng thì phải nhớ kỹ cây gáo. Loài cây này ưa ẩm, chỉ mọc nhiều ở gần suối. Cây này mọc ở đây là vì gần đây có suối.
— Dạ.
Mấy cái đầu gật gật, chẳng biết có nhớ được không 🤣.
— Cây này to quá ba ơi. — Sún nói.
— Cây kiền kiền đó. To như vầy cũng phải hơn mười lăm năm tuổi rồi, lớn hơn tụi con luôn, phải gọi là "anh cây" mới đúng.
— Lâu vậy hả ba?
— Ừ, ba ước lượng bằng cỡ thân thôi. Ba phân biệt nhờ nhìn mủ khô trên thân, màu vàng đục. Ngoài ra nhìn hoa thì ba biết, đây gọi là hoa mọc xim. Hoa lay ơn mẹ trồng ngoài vườn cũng mọc xim, nhưng lay ơn mọc nhiều hướng, còn hoa kiền kiền chỉ một hướng và có xu hướng rũ xuống.
— Oa, hoa đẹp lắm ba.
Tôi vỗ nhẹ lưng con Sún thúc nó đi tiếp. Vừa đi theo ông Năng, mắt tôi vừa phải đảo liên tục trông mấy con vịt, hối tụi nó đi theo cho kịp. Tôi đi sau cùng.
Tự nhiên thấy cây rau sắng.
— Anh Năng ơi, có rau ngót rừng! Hái nấu canh ăn anh ơi.
— Ừ em hái đi, anh đợi.
Tôi ngồi hái được hai nắm, bỏ vào bao vải đeo ngang lưng rồi đi tiếp.
— Ba hái gì vậy ba?
— Rau ngót rừng. Nấu canh ngọt lắm. Lát tối nấu canh cá với ngót rừng cho mà ăn.
Đám nhỏ gật gật, xin một cái lá để ngắm nghía.
Một lát thì ra tới một con suối nhỏ khác. Lần này lại bắt cá chuẩn bị bữa tối. Tôi đang ra suối thì nghe bên ông Năng ré lên. Tôi bỏ hết, chạy như bay qua. Tới nơi thấy ông Năng đang che mấy đứa nhỏ, cả đám vây quanh một cái hố toàn lá khô.
— Gì vậy anh?
— Ổ chàm quạp. Hên anh thấy kịp. Hơn ba cái đầu trong ổ đó em. — Năng nói.
— Thằng Chiến ôm mấy đứa nhỏ ra xa chút. Tối nay có thịt rắn lai rai rồi. Giữ ổ, em đi kiếm cây gỗ.
Tôi chạy đi kiếm gỗ cứng, bẻ thành hình chạc ná để kẹp đầu rắn, bẻ ba cây rồi về.
— Anh Năng với thằng Long móc từng con ra cho dễ xử lý nha. Đợi em chuẩn bị dây cước.
— Má nó, mấy con này to vậy anh. — Long nói.
— Đúng là rắn rừng. Thằng Bảo tách mấy sợi dây cước này ra cho tao, mỗi sợi chừng hai gang tay nha mày.
Đè được đầu con đầu tiên, tôi bay vô nắm chặt cái đầu. Nó há mồm nhe nanh, đám nhỏ sợ trắng cả mặt.
— Con này cắn cho một phát thì đi chầu ông bà luôn chứ đùa. To kinh khủng. Thằng Bảo cột cổ con rắn lại, tao giữ đầu nó rồi này.
Cột xong treo nó lên cành cây. Tôi nắm chặt hai bàn tay từ cổ nó rồi tuốt mạnh xuống tới đuôi theo một đường thẳng. Nó kêu rốp rốp liên tục, gãy hết xương. Nó vẫn còn sống, nhưng không quẫy được nữa.
— Rồi, xong một con. Bắt con tiếp theo.
Con thứ ba, thứ tư, rồi thứ năm. Tôi với ông Năng tái cả mặt. Con nào cũng to cỡ ba bốn phân, dài gần một mét.
Treo năm bé lơ lửng.
— Tụi con qua đây đứng, nhắm mắt lại, quay lưng về phía ba. Ba không kêu thì không được mở mắt ra, rõ chưa?
— Dạ.
Tôi rút dao găm, mổ nhẹ ở giữa thân rắn, móc túi mật ra. Túi mật cũng to cỡ móng tay cái. Đổ chút rượu trắng ra cái lá, rửa cho túi mật sạch máu.
— Củi nhỏ ngước mặt lên trời, há miệng rộng ra, thật rộng ra.
Nó há miệng. Tôi canh ngay họng thả túi mật xuống, chui tọt vào bụng. Nó bụm miệng, mở mắt nhìn tôi.
— Ngậm chút kẹo cho ngọt miệng. Dù có đắng cỡ nào cũng không được nôn ra, nghe không?
Nó gật gật.
— Con qua kia với ba Chiến đi.
Con rắn tiếp theo, tới lượt Cà Chua. Rồi lần lượt hết bốn con vịt. Dư một túi thì bỏ vào chai rượu, tối nay nhâm nhi.
— Mật to khiếp. Thần dược trời cho đấy. Lại còn lấy mật lúc rắn còn sống, cực phẩm rồi. — Năng nói.
— Dạ. Hồi nhỏ bà ngoại em bắt con rắn ráo làm tại chỗ, mà mật con ráo nhỏ như giọt nước, đâu có như mấy con này. Có tiền cũng không mua được.
— Ra làm mấy con rắn luôn, tối nướng ăn em.
— Nướng đá đi anh. Kiếm giùm em tảng nào to to chút, tối nướng áp đá cho ngon. Còn mấy con nhỏ này đem nấu cháo rắn với rau ngót.
— Được rồi, để anh.
— Thằng Vương, thằng Bảo, thằng Chiến, thằng Thiện chuẩn bị cắm trại, chia ra kiếm mấy cây gỗ to làm ghế. Thằng Thiện với thằng Vương lo vụ lều nha. Lựa chỗ nào đẹp, xa khu này chút. Tao với thằng Long đi bắt cá, làm thịt mấy con rắn, rửa đống rau quả.
— Âu cơ.
— Tụi con đi ra chỗ khác. Lát ba lột da rắn, máu nhiều lắm đấy.
— Con không sợ. — Củi nói.
— Ba cảnh báo trước rồi đấy.
Tôi đứng lột da mấy con rắn. Cắt một đường quanh cổ, lóc một chút da để lấy chỗ nắm. Cắt từ cổ một đường xuống đuôi để mổ bụng, rồi cầm chỗ da ở cổ kéo mạnh xuống. Con rắn được lột da sạch sẽ, phần thịt đỏ hồng lộ ra, máu me be bét cả một khoảng đất. Hên là cắm trại xa khu này. Đám nhỏ trợn tròn cả mắt.
— Sợ không?
— Dạ không sợ.
— Lát ba làm thịt rắn cho mà ăn nha, ngon lắm đấy.
— Rắn có độc mà ba.
— Nhưng mà thịt rắn thì không có.
Lột hết da, quăng mấy cái đầu ra xa tít, rồi đem thịt với da ra suối rửa.
— Con chó Long lên thượng nguồn mà bắt. Ở đây tao rửa rắn. Đưa cá đây tao làm ruột, chặt đầu, đánh vảy luôn, rồi còn rửa rau quả.
Rửa sạch sẽ rồi cho đám nhỏ mấy bộ da rắn làm kỷ niệm.
Về chỗ cắm trại thì đâu đã vào đấy: lều đang dựng, có cây gỗ to làm ghế, đá làm thớt với làm vỉ nướng cũng đủ.
— Nay chiêu đãi rắn lọc xương ướp nghệ nướng áp đá, cháo rắn rau ngót, cá lóc xương nướng áp đá muối ớt nha.
Thằng Long ngồi vót mấy que gỗ làm đũa. Đám nhỏ ngồi xem tôi làm đồ ăn với xem thằng Thiện dựng lều.
— Hoàng hôn kìa con gái. Đẹp không?
— Ba ơi… — Cà Chua gọi.
— Hả?
— Mẹ có buồn không ba? — Sún hỏi.
— À không có đâu. Mẹ còn các mẹ, các em ở nhà mà.
— Con nhớ mẹ. — Củi nói.
— Thì đi vài hôm lại về với mẹ. Đi vui không?
— Dạ có.
— Đi vui về kể mẹ nghe hen.
Mấy cái đầu gật gật rồi chuyên tâm hóng tiếp.
Tôi cắt rắn thành khúc, lóc xương, ướp với nghệ, tiêu, muối. Cá thì xẻ dọc, lọc xương, chà xát muối tiêu ớt vào hai mặt cho thấm. Để cục đá nóng lên, nhỏ giọt nước nghe cái xèo là biết đủ nhiệt. Bỏ cá vào trước, rồi tới rắn xung quanh. Mùi thơm bốc lên phải nói là cực phẩm. Lò bên cạnh thì nấu cho gạo nở ra, rắn lọc xương ướp sẵn với tiêu muối để nấu cháo.
— Sún với Cà Chua theo ba ra suối ba tắm cho. Ai rảnh canh trở mặt giùm kẻo cháy nha.
Mang đồ với xà phòng ra suối tắm cho hai chị em. Mát quá nên hai đứa đùa nhau cười sặc sặc ngoài suối. Lau tóc, thay đồ ngủ, rồi về trại. Tới hai anh em thằng Củi với thằng Tũn ra tắm. Xong thì nhờ ông Năng canh lửa, cả đám bay ra suối tắm, mát rượi. Tắm xong cả đám chạy một hơi về trại cho kịp ăn vì trời tối rồi.
— Ăn thôi ăn thôi! — Chiến nói.
— Chỉ ăn là nhanh. Sương xuống lạnh, khoác áo vào.
Tôi ném áo khoác cho mấy con vịt. Đồ ngủ cũng là quần với áo dài tay.
— Đợi chút thoa kem chống côn trùng cho đám nhỏ đã rồi nhậu nào.
Thoa xong, hết bổn phận rồi mới yên phận ngồi nhậu.
— Nhậu nào. Đừng về mách mẹ nha, tội ba. Hê hê.
Hai con bé bụm miệng cười hí hí rồi gật gật.
— Ly đầu vì sức khỏe. Công nhận mấy con rắn béo thật, thịt không à.
— Lần đầu anh gặp tổ rắn vậy luôn. Có khi đang tới mùa sinh sản. — Năng nói.
— Dạ. Mấy con to cỡ vậy cắn chết cả đàn trâu còn được.
— Mày học đâu được cách làm rắn gọn lẹ vậy? Dân bản xứ chưa chắc làm gọn vậy đâu.
— Hồi nhỏ em theo bà vào rừng, bà em chỉ. Ông bà ngoại em là du kích. Ông ngoại em mất lúc chiến đấu. Mấy cái này bà ngoại em chỉ, phân biệt cây rừng bà ngoại cũng chỉ nốt. Chỉ là lâu quá, có thứ nhớ thứ quên.
— Được. Anh cứ tưởng lần này cực, đâu nghĩ tụi bây đứa nào cũng biết vậy. Thì mai tăng tiến độ, vào sâu hơn. Để lát anh đi đặt mấy cái bẫy sóc, mai lại có thịt sóc nướng mà ăn.
— Có cần tối chia ca canh lửa không anh?
— Đây mới là bìa rừng thôi, đã sâu gì đâu mà sợ. Ngủ cả đi. Còn lo thì lát một hai đứa canh tầm ba bốn giờ sáng là được rồi.
— Vâng.
Lão Năng nhìn qua thằng Tũn rồi nhìn tôi.
— Thằng nhóc này con mày à?
— Dạ, thằng cu nhà em.
Lão nhìn thằng Tũn một lúc rồi cười.
— Làm nên chuyện đấy.
— Là sao anh?
— À không có gì. Thôi làm ly cho ấm người. Tự nhiên lại có chai rượu mật rắn ấm thế không biết. Đi chuyến này không uổng công rồi.
Lão uống khí thế lắm. Một lát lão cầm đèn pin đi đặt bẫy sóc. Tôi với đám thằng Long ngồi chí chóe cả buổi. Đám nhỏ cũng ríu mắt, tôi lôi túi ngủ ra cho tụi nó, hun trán từng đứa rồi ra nhậu tiếp.
— Thịt rắn ngon dữ thần. Mai đi bắt nữa đi Liềm. — Chiến nói, mồm vẫn nhai nhóp nhép.
— Ăn là giỏi. Mấy con này có tiền cũng khó mua, gặp được là lộc. Ăn đi còn đòi hỏi. Rắn nuôi thịt bở, có bao giờ chắc dai như vầy.
— Nhớ vợ quá mày ơi. — Bảo nói.
— Thế sao trên xe bảo thoát được mấy bà vợ mừng quá rồi hát hò quá trời?
— Xạo là giỏi. — Long nói.
Thằng Chiến nhét nốt mấy cục thịt rắn cuối cùng vào miệng, trong khi thằng Bảo vẫn la làng đòi chừa vài cục nhắm rượu, rồi nó tấn công qua hai lát cá còn đang xèo xèo trên cục đá.
Tôi ngồi châm thêm củi, nghe tụi nó chém gió. Nào là chuyện gái Sài Gòn tán thằng Long xếp hàng dài từ quận này sang quận khác, chuyện thằng Thiện thấy gái không dám xin số, chuyện thằng Bảo đi nhậu vào nhà vệ sinh bị một thằng lạ chê, hai thằng suýt đòi ra so tài với nhau cho bằng được 🤣.
— Đợt này thiếu con chó Năm Đất buồn ghê. Cu cậu mà nghe thịt rắn, rượu mật rắn là lại ngồi khóc lóc tiếc cho xem. — Long nói.
— Mày thấy đó, đi trên xe mà nó còn la làng đợi nó về để nó đi theo. Tự dưng nhận kèo đi một lèo vào Bình Thuận làm gì 🤣.
— Thôi thằng Liềm uống lẹ đi rồi còn vào ngủ với mấy đứa nhỏ. — Vương nói.
— Ngủ cả rồi mà.
— Ngủ được không? Tao cá với mày là tụi nó còn thức cả. Con nuôi tao mà tao không rành à.
— Đù. Thôi vào với tụi nó đã.
Chạy vào thì y chóc. Mấy con vịt còn thức, đang rầm rì gì với nhau. Thấy tôi vào là nhắm tịt mắt tập thể, buồn cười không chịu được.
— Thôi khỏi giả vờ. Ngoài lều còn nghe tiếng anh chị rầm rì rồi.
Đám nhỏ cười hề hề rồi mở mắt ra.
— Sao chưa ngủ?
— Chưa đánh răng hổng ngủ được á ba. — Củi nói.
— Xạo sự. Dậy đi đánh răng, ba rọi đèn pin cho.
Rọi đèn cho tụi nó đi đánh răng, xong lại về chui vào lều, mỗi đứa một túi, tôi nằm túi ở giữa.
— Tụi con có vui không?
— Dạ có.
— Ba ơi… — Sún gọi.
— Hả?
— Sún cảm thấy sống ở trong rừng vui hơn ở ngoài.
— Do tụi con ở ngoài quen rồi, nên vào rừng thấy thích. Chứ ở ngoài vẫn thoải mái hơn chứ.
— Trong này mà có mạng, chơi game được thì con ở trong này luôn. — Củi nói.
Tôi cốc đầu nó.
— Khôn nhỉ. Khôn như con thì ở nhà mình có cả đàn.
Đám nhỏ cười rúc rích.
— Ba ơi, ngày mai có đi tiếp không ba? — Cà Chua hỏi.
— Có chứ. Mai đi vào nữa, sáng mốt thì bắt đầu đi ra.
— Nghỉ hè ba dắt con với em đi nữa nha ba. — Củi nói.
— Cái này ba không dám hứa nha, công việc ba nhiều. Nhưng ba hứa khi có thời gian thì nhất định sẽ thu xếp vào rừng lần nữa, chịu không?
Mấy cái đầu gật gật.
— Giờ ngủ sớm đi, mai dậy ngắm bình minh với ba.
Đám nhỏ nhắm mắt. Tôi dậy trùm mấy cái mũ len kín lỗ tai cho tụi nó, chừa mỗi miệng với mũi, mắt thì lấy khăn che lại cho dễ ngủ. Giờ tụi nó kín như bưng, chẳng con gì cắn được 🤣.
Ngủ với tụi nó tới một giờ rưỡi thì tôi dậy lấy áo khoác đắp thêm kẻo tụi nó lạnh, ra châm thêm củi rồi vào ngủ tiếp. Ba giờ, theo thói quen lại dậy, vươn vai hít thở, thêm chút củi rồi ngồi dọn dẹp. Quăng mấy cục đá nấu ăn ra chỗ khác, nấu nồi nước ấm để lát pha cà phê, lấy mấy củ gừng trong ba lô ra gọt vỏ để nấu nước gừng cho đám nhỏ uống cho ấm bụng, ra suối rửa ba cái chén tối qua.
Xong xuôi thì vào lều ngắm mấy con vịt. Đứa nào cũng đang say giấc, cuộn tròn lại ngủ. Tôi nhìn rồi sờ mặt hết con vịt này tới con vịt kia. Một lát tụi nó cũng dậy theo thói quen, không cần nhìn đồng hồ cũng biết là bốn giờ rưỡi hoặc sớm hơn. Hồi trước còn cài báo thức, sau thì chẳng cần cài cũng dậy đúng giờ, nhưng vẫn phải để đồng hồ lỡ ngủ quá đà 🤣.
— Dậy rồi hả? Thu dọn đồ đạc đi rồi ra ngắm bình minh với ba.
Tụi nó thu dọn, xếp vào ba lô.
— Củi nhỏ với Tũn ra ngoài với ba cho hai em thay quần áo. Xong báo ba nha hai công chúa.
Hun trán hai con bé rồi ra ngoài với thằng Tũn, thằng Củi. Xong thì tới hai con vịt đực thay, rồi tới tôi thay.
— Tự nhổ lều đi, rồi ba xếp lều lại, kẻo lát ba Thiện dọn cực.
Ông Năng cũng dậy, la làng thằng Chiến ngáy to làm lão ngủ không được 🤣. Lão bảo thằng Chiến ngáy chỉ thua tiếng sấm. Nể thằng Long với thằng Bảo vẫn ngủ ngon lành. Tôi bảo tụi em từ nhỏ tới lớn ngủ chung quen rồi, tai đứa nào cũng điếc cả rồi nên không nghe gì đâu. Lão cười như điên.
Xếp lều bỏ vào ba lô của tôi, đi đánh răng rửa mặt, gom khăn mặt phơi hôm qua vào, rồi ra ngắm bình minh.
— Ù ôi, đẹp không?
— Mặt trời nhỏ hơn lúc đi tắm sông á ba.
— Ừ, cây che nè, sao mà to được. Nhưng điều đặc biệt còn ở phía sau cơ.
Tôi cầm cục đá ném về hướng mặt trời mọc. Một lát nghe tiếng chim hót nhặng lên, rồi vài con chim bay lên từ phía mặt trời. Bốn con vịt mắt sáng rực. Bình minh có vài gợn mây, lại có mấy con chim bay lên, đẹp không sao tả được.
— Đặc biệt hơn chưa?
— Ba phá không cho chim ngủ. — Cà Chua nói.
— Mấy con vịt của ba dậy rồi thì ai cho mấy con chim ngủ 🤣.
Một lát về, đám thằng Long cũng dậy cả rồi, đang thu xếp lều trại. Tôi pha cà phê, rót vào ly nhựa, mỗi con vịt một ly nước gừng nóng hổi. Uống xong ra rửa sạch, bỏ lại vào ba lô.
— Bắt đầu đi tiếp nào. Nay mới gọi là đi vào rừng đây. — Năng nói.
— Hôm nay tụi con phải đi sát các ba. Càng vào sâu càng nguy hiểm, nghe không?
— Dạ.
— Kiểm tra lại dụng cụ cá nhân hết đi.
Để mọi người kiểm tra, tôi đi dập lửa cho tắt hẳn, dọn tro tàn sạch sẽ. Rồi cả đoàn lên đường vào sâu trong rừng.