CREATE TABLE và ràng buộc

Cửa hàng cần thêm bảng mã giảm giá. Mã không được trùng, phần trăm giảm chỉ từ 1 đến 50. Nếu chỉ kiểm tra trong code thì chỉ cần quên kiểm tra ở một chỗ là dữ liệu sai lọt vào. Ràng buộc giúp database tự chặn dữ liệu sai.

Khái niệm

🏗️ CREATE TABLE: câu lệnh tạo bảng mới, khai báo tên cột, kiểu dữ liệu và ràng buộc của từng cột.

🛡️ Ràng buộc (constraint): quy tắc database tự kiểm tra mỗi lần thêm hay sửa dữ liệu, dữ liệu vi phạm bị từ chối.

DEFAULT giá_trị không phải ràng buộc, nhưng hay đi kèm: câu INSERT không ghi cột này thì cột nhận giá trị đó.

Ví dụ

CREATE TABLE coupons_demo (
  coupon_id NUMBER GENERATED BY DEFAULT AS IDENTITY
            PRIMARY KEY,
  code      VARCHAR2(20) NOT NULL UNIQUE,
  percent   NUMBER NOT NULL
            CHECK (percent BETWEEN 1 AND 50),
  active    NUMBER(1) DEFAULT 1 NOT NULL
);

• code bắt buộc có giá trị và không được trùng.
• CHECK (percent BETWEEN 1 AND 50) chặn mọi giá trị ngoài khoảng.
• CHECK (status IN ('NEW', 'PAID')) làm việc giống enum ở khoá C# Core, chặn giá trị ngoài danh sách.
• active mặc định là 1. Oracle 19c chưa có kiểu BOOLEAN cho cột, nên thường dùng NUMBER(1) với 1 là có, 0 là không.

Thử ngay

CREATE TABLE coupons (
  coupon_id NUMBER GENERATED BY DEFAULT AS IDENTITY
            PRIMARY KEY,
  code      VARCHAR2(20) NOT NULL UNIQUE,
  percent   NUMBER NOT NULL
            CHECK (percent BETWEEN 1 AND 50),
  active    NUMBER(1) DEFAULT 1 NOT NULL
);

INSERT INTO coupons (code, percent) VALUES ('SALE10', 10);

SELECT coupon_id, code, percent, active FROM coupons;

Đoán trước khi chạy: câu INSERT không ghi coupon_id và active. Hai cột này có giá trị gì?

Lỗi hay gặp

Thêm dữ liệu vi phạm CHECK. Với bảng coupons vừa tạo ở trên, Oracle báo lỗi ORA-02290: vi phạm ràng buộc kiểm tra.

-- SAI — lỗi: 80% nằm ngoài khoảng 1 đến 50
INSERT INTO coupons (code, percent) VALUES ('BIG', 80);

Mã giảm trong khoảng 1 đến 50, như VALUES ('BIG', 50), thì được thêm bình thường.

Khai báo VARCHAR2(n) rồi lưu chữ tiếng Việt. Mặc định n tính theo byte, mà chữ có dấu như "ũ" chiếm 2 byte. "Dũng" có 4 chữ nhưng tới 5 byte, nên Oracle báo lỗi ORA-12899: giá trị quá dài.

-- SAI — lỗi: 'Dũng' cần 5 byte
CREATE TABLE staff_bytes (name VARCHAR2(4));
INSERT INTO staff_bytes (name) VALUES ('Dũng');

-- ĐÚNG — thêm CHAR để tính theo số ký tự
CREATE TABLE staff (name VARCHAR2(4 CHAR));
INSERT INTO staff (name) VALUES ('Dũng');

Tóm tắt

• CREATE TABLE khai báo cột, kiểu dữ liệu và ràng buộc.
• Ràng buộc để database tự chặn dữ liệu sai: NOT NULL, UNIQUE, CHECK, khoá chính, khoá ngoại.
• DEFAULT cho cột giá trị sẵn khi INSERT không ghi tới.
• Lưu tiếng Việt thì dùng VARCHAR2(n CHAR) để tính theo số ký tự.