사동②

Cũng là thể sai khiến, nhưng đối tượng thường là sự vật: làm cho nó xảy ra hoặc thay đổi.

사동② vẫn là thể sai khiến: gắn hậu tố -이-, -히-, -리-, -기-, -우-, -추- vào gốc để tạo động từ mới mang nghĩa "làm cho … (xảy ra / thay đổi)". Sách định nghĩa 사동① (trang 99) là khiến người khác hay con vật làm một hành động (먹이다, 입히다, 태우다), còn 사동② là khiến người hoặc sự vật chịu một tác động hay biến đổi — phần lớn là sự vật đổi trạng thái: 물이 끓다 (nước sôi) → 물을 끓이다 (đun sôi nước), nhưng cũng có 아이를 깨우다 (đánh thức con), 강아지를 씻기다 (tắm cho cún).

Nhiều từ gốc ở đây là nội động từ hoặc tính từ: 끓다, 남다, 얼다, 줄다 (nội động từ); 넓다, 낮다 (tính từ). Thêm hậu tố sai khiến thì thành ngoại động từ, cần tân ngữ với 을/를: 방이 넓다 → 방을 넓히다, 소리가 줄다 → 소리를 줄이다.

Hậu tố nào đi với từ nào là cố định, phải học thuộc từng từ như một từ vựng mới. Động từ sai khiến chia như động từ bình thường: 끓이다 → 끓여요, 끓일게요; 줄이다 → 줄여 주시겠어요?

• Tranh지금 차를 마시려고 하는데 같이 마실래요?Tôi định uống trà bây giờ, anh uống cùng không?
• Tranh그럼 제가 물을 끓일게요.Vậy để tôi đun nước.
• Ví dụ가: 남은 고기는 어떻게 할까요? 나: 냉동실에 넣어서 얼리세요.A: Thịt còn thừa thì làm sao đây? B: Cho vào ngăn đá cho đông lại đi.
• Ví dụ음악 소리가 너무 크니까 소리를 좀 줄여 주시겠어요?Tiếng nhạc to quá, anh vặn nhỏ giúp tôi được không?
• Ví dụ음식이 맛있어서 남기지 않고 다 먹었어요.Đồ ăn ngon nên tôi ăn hết, không để thừa.

• Dạng gốc thường đi với 이/가, dạng sai khiến đi với 을/를: 물이 끓어요 (nước sôi) ↔ 물을 끓여요 (tôi đun nước); 고기가 남았어요 ↔ 고기를 남겼어요.
• Chia 아/어 theo nguyên âm cuối của từ mới: 끓이다 → 끓여요, 남기다 → 남겨요, 깨우다 → 깨워요, 낮추다 → 낮춰요, 벗기다 → 벗겨요.
• Không tự chế hậu tố: 줄다 → 줄이다 (không phải 줄리다), 얼다 → 얼리다 (không phải 얼이다). Gặp từ mới thì tra và học cả cặp.
• Hai bài chia theo nhóm từ, ranh giới không tuyệt đối: 깨우다 (đánh thức), 씻기다 (tắm cho) tác động lên người/con vật nhưng vẫn thuộc 사동② trong bài tập. Điều quan trọng là học thuộc từng cặp từ.

• 사동① (먹이다, 입히다, 태우다…)Cùng cách tạo từ bằng hậu tố. 사동① nhấn "cho/bắt người hoặc con vật làm một hành động": 아이에게 밥을 먹여요. 사동② chủ yếu là "làm cho sự vật (hoặc người) đổi trạng thái": 물을 끓여요, 소리를 줄여요, 아이를 깨워요.
• -게 하다-게 하다 gắn được vào hầu hết động từ, nghĩa "khiến/bảo ai làm", thường gián tiếp: 아이에게 물을 마시게 했어요 (bảo con uống). Động từ có hậu tố như 끓이다 là hành động trực tiếp của chủ ngữ: 제가 물을 끓일게요.

• 제가 물이 끓일게요.제가 물을 끓일게요.끓이다 là ngoại động từ nên cần tân ngữ 을/를; 물이 đi với 끓다 (물이 끓어요).
• 소리를 좀 작아 주세요.소리를 좀 줄여 주세요.Tính từ 작다 không có tân ngữ; muốn "làm cho nhỏ lại" phải dùng động từ sai khiến 줄이다.

• 후엔 · 아이 · 깨우다Xem đáp ánẨn

  후엔 씨가 지금 뭐 해요? — 후엔 씨가 아이를 깨워요.Chị Huyền đang làm gì vậy? — Chị Huyền đang đánh thức con.
• 라민 · 물 · 끓이다Xem đáp ánẨn

  라민 씨가 지금 뭐 해요? — 라민 씨가 물을 끓여요.Anh Ramin đang làm gì vậy? — Anh Ramin đang đun nước.
• 라흐만 · 강아지 · 씻기다Xem đáp ánẨn

  라흐만 씨가 지금 뭐 해요? — 라흐만 씨가 강아지를 씻겨요.Anh Rahman đang làm gì vậy? — Anh Rahman đang tắm cho cún.